Bugün Almanya (28 Ekim Çar): Banka çalışanları grevdeyken Deutsche Bank'tan rekor kâr, Berlin SPD koalisyonu üyelerine soruyor, Wolf Biermann belgeseli yarın vizyonda, Dortmund 93. dakikada kazandı

Günaydın! 28 Ekim Çarşamba gününün haberleri sizlerle. Bugün parayla başlıyoruz: banka rekor kâr açıklıyor, aynı hafta banka çalışanları daha yüksek maaş için iş bırakıyor. Ayrıca Berlin'in yeni hükümeti, yarın vizyona giren bir belgesel ve dün akşamki kupa sonuçları.

1. [Siyaset] Berlin SPD, kırmızı-yeşil-kırmızı koalisyonu üyelerinin oyuna sunacak

• 27 Ekim akşamı oy birliğiyle karar — Berlin SPD yönetim kurulu, Sol Parti ve Yeşiller ile yapılacak koalisyon anlaşmasını üye oylamasına (Mitgliederbefragung) sunmaya karar verdi. Eyalet yönetimi bu hafta olağanüstü bir toplantıda kararı onaylayacak; onayın çıkması büyük olasılık
• Son yazımızdan bu yana ne değişti? — 27 Ekim bültenimizdeki koalisyon pazarlığında artık üç parti de üyelerine sormayı planlıyor
• Tabandan baskı — Franziska Giffey yaklaşık 18.000 üyenin oylamasını istedi; Reinickendorf ve Lichtenberg ilçe örgütleri de bu yönde önerge kabul etti. Geçen sefer SPD üyelerinin %54,3'ü mevcut CDU–SPD koalisyonuna evet demişti
• Sol Parti ve Yeşiller de üyelerine soruyor — Sol Parti bağlayıcı bir üye oylaması planlıyor; Yeşiller önce çevrim içi bir anket yapacak, ardından delegeler kurulu karar verecek. Sol Parti, görüşmelere başlanıp başlanmayacağını cumartesi günkü (31 Ekim) parti kongresinde oylayacak
• Sizin için ne anlama geliyor? — Koalisyon görüşmeleri gelecek hafta başlayabilir ve birkaç hafta sürebilir. Sol Parti'den Elif Eralp, yılbaşına kadar yeni bir hükümet kurulmasını istiyor

Kaynak: news.de (dpa) · tagesspiegel.de

2. [Ekonomi] Deutsche Bank üst üste üçüncü kez rekor çeyrek açıkladı — banka çalışanları ise uyarı grevinde

• Sonuçlar bugün (28 Ekim) açıklandı — Üçüncü çeyrekte vergi öncesi kâr yaklaşık 2,6 milyar euro; geçen yılın aynı dönemine göre %8 artış. Yaklaşık 1,9 milyar euroluk net kâr, üst üste üçüncü çeyrek rekoru
• Hedefin üzerine çıkma yolunda — Banka bu yıl yaklaşık 33 milyar euroluk hedefinin üzerinde gelir bekliyor. Maddi özkaynak kârlılığı bu çeyrekte %10,6 oldu
• Aynı hafta: özel bankalarda ilk ülke çapında uyarı grevleri — ver.di sendikası, özel bankalardaki yaklaşık 150.000 çalışanı uyarı grevine (Warnstreik) çağırdı. 26 Ekim pazartesi günü Hamburg'da Deutsche Bank, Commerzbank ve UniCredit çalışanları bir günlüğüne iş bıraktı
• Talep: %6 — 12 ay için %6 zam, stajyerler ve yeni başlayanlar için ayda 300 euro fazla, maaş artışı yerine 20 güne kadar ek izin seçeneği ve yapay zekâ ile ilgili kurallar. İşverenler henüz bir teklif sunmadı; ikinci tur görüşme 2 Kasım'da
• Sizin için ne anlama geliyor? — İşverenler kayda değer bir aksama beklemiyor; yine de şubede randevunuz varsa önceden kontrol edin

Kaynak: db.com · t-online.de · db.com (3Ç 2025) · ariva.de (dpa-AFX) · ad-hoc-news.de

3. [Toplum] Bakım sigortası için yeni komisyon — öneriler ocak sonuna kadar

• İlk toplantı 27 Ekim'de — Hükümetin bakım reformu komisyonu çalışmaya başladı: ekonomi, hukuk, hemşirelik bilimi ve bakım danışmanlığı alanlarından 13 uzman; aralarında hiç politikacı yok
• Görev: para ve bakım — Kanuni bakım sigortasının (Pflegeversicherung) harcamalarının nasıl geliştiğini incelemek; kalıcı finansman, daha iyi bakım ve daha fazla önleme ve rehabilitasyon için öneriler sunmak
• Etkilenenler de söz sahibi — Bakıma muhtaç kişiler, bakım kuruluşları ve belediyelerle dinleme toplantıları planlanıyor
• Son tarih: ocak sonu — Sağlık Bakanı Carsten Linnemann (CDU), sonuçların ocak sonuna kadar sunulmasının hedeflendiğini söyledi
• Sizin için ne anlama geliyor? — Konu, maaşınızdan kesilen bakım sigortası primi ve ailelerin bakımevi için ödediği para. Anne babanızın bakımı konusunda endişeleriniz varsa ocaktaki önerileri takip edin

Kaynak: zdfheute.de · boerse.de (dpa-AFX)

4. [Kültür] Nazi dönemi belgelerini yapay zekâ sahteciliğinden korumak — "GAMI" projesi

• 23 Ekim'de duyuruldu, 400.000 euro destek — 100.000 euro federal kültür bakanlığından (BKM), 300.000 euro Google'ın hayır kuruluşu Google.org'dan
• Kim geliştiriyor? — Münih Teknik Üniversitesi (TU München) ve LMU München'den doğan kâr amacı gütmeyen girişim Authentic Memory
• Nasıl çalışıyor? — Müzeler, arşivler ve anma yerleri dijital dosyalara kriptografik bir parmak izi, zaman damgası ve kurum imzası ekliyor; böylece herkes on yıllar sonra bile bir belgenin gerçek ve değiştirilmemiş olduğunu doğrulayabiliyor
• Denendi bile — Dachau ve Flossenbürg toplama kampı anma yerlerinde pilot uygulamalar yapıldı
• Sizin için ne anlama geliyor? — Sosyal medyadaki inandırıcı "tarihî fotoğraflara" şüpheyle yaklaşın. Proje aynı zamanda gerçek belgelerin "yapay zekâ sahtesi" diye reddedilmesini de önlüyor

Kaynak: bundesregierung.de · monopol-magazin.de (dpa)

5. [Sanat] Frankfurt'un Bridges oda orkestrası 50.000 euroluk Binding kültür ödülünü kazandı

• 27 Ekim'de Frankfurt Römer'inin Kaisersaal salonunda verildi — 50.000 euroyla Almanya'nın en cömert sanat ödüllerinden biri
• Nasıl bir orkestra? — Frankfurt'un Ostend semtinde yerleşik, mülteci geçmişi olan ve olmayan müzisyenlerden oluşan "kültürlerarası" (transkulturell) bir oda orkestrası
• Üç gelenekten müzik — Avrupa, Arap ve İran kültürlerinin klasik müziklerini bir araya getiriyor ve kendi repertuvarını yazıyor
• 2015 sonrasında başlayan bir hikâye — 2015'teki mülteci gelişlerinden kısa süre sonra kurulan bir müzik projesinden doğdu; sanat yönetmeni Johanna-Leonore Dahlhoff
• Sizin için ne anlama geliyor? — Ren-Main bölgesinde yaşıyorsanız konserlerine göz atın: göç ülkesi Almanya'nın müziğini dinlemenin güzel bir yolu

Kaynak: hessenschau.de · miz.org

6. [Magazin] Doğu Almanya'nın sınır dışı ettiği şarkıcı — "Biermann" belgeseli yarın vizyonda

• 29 Ekim perşembe gününden itibaren sinemalarda — Jens Meurer'in 120 dakikalık belgeseli, dağıtımcı Majestic
• Wolf Biermann kim? — 1936 doğumlu bir şarkıcı-söz yazarı ve şair. DDR'yi eleştirdiği için gözetim altında tutuldu ve 1976'da Köln'deki bir konserin ardından vatandaşlıktan çıkarıldı (Ausbürgerung)
• Filmde neler var? — Şarkıları ve şiirleri, arşiv görüntüleri, Stasi dosyaları ve gözetim filmleri, sanatçı dostlarıyla sohbetler; büyük ölçüde kronolojik sırayla anlatılıyor
• Sizin için ne anlama geliyor? — Almanya'nın bölünmüşlüğünü ve Almanya'nın protest şarkıcı-söz yazarları Liedermacher geleneğini tanımak için bir kapı. Almanca şarkı sözleriyle pratik yapmak için de iyi

Kaynak: filmdienst.de · kino-zeit.de

7. [Spor] DFB Kupası: Sabitzer'in 93. dakika golüyle Dortmund, Bremen'i 3-2 yendi

• 27 Ekim, Dortmund 3-2 Bremen — Guirassy (6') ve Chukwuemeka (17') Dortmund'u 2-0 öne geçirdi, oyuna sonradan giren Füllkrug iki gol attı (65' penaltı, 69'), Sabitzer de 93. dakikada maçı kazandırdı. 81.365 seyirci
• Frankfurt, Hamburg'da 3-1 kazandı — Goller Koch, Burkardt ve Ebnoutalib'den; HSV'nin tek golü Moffi'den
• On kişilik Leipzig maçı çevirdi — Essen'de 0-1 gerideyken Seiwald'ın kırmızı kartından (44') sonra Baumgartner 78. ve 82. dakikalarda gol atarak 2-1'lik galibiyeti getirdi
• Bu akşam (28 Ekim) 20:45'te: Bayern – Magdeburg — ARD'de (Das Erste) ücretsiz izleyebilirsiniz. Leverkusen – Nürnberg ve Kiel – Hoffenheim maçları da aynı saatte başlıyor

Kaynak: zdfheute.de · sportschau.de · t-online.de · zdfheute.de · news.de

Hava durumu

Şehir	Per 29	Cum 30	Cmt 31
Berlin	🌥️ 11° / 6° bulutlu, biraz güneşli	☁️ 13° / 7° çoğunlukla kapalı	🌥️ 12° / 8° bulutlu, biraz güneşli
Hamburg	🌥️ 15° / 10° bulutlu, biraz güneşli	☁️ 12° / 9° kapalı	☁️ 12° / 9° kapalı
Münih	☁️ 11° / 5° çoğunlukla bulutlu	☁️ 11° / 3° çoğunlukla bulutlu	🌦️ 8° / 1° az güneşli, yer yer hafif yağmur
Köln	⛅ 14° / 9° parçalı güneşli	⛅ 14° / 5° parçalı güneşli	⛅ 12° / 4° parçalı güneşli
Frankfurt	🌥️ 11° / 2° bulutlu, biraz güneşli	☁️ 14° / 4° çoğunlukla bulutlu	⛅ 12° / 4° parçalı güneşli

İpucu: Hava çoğunlukla gri ama kuru. Güneyde Cadılar Bayramı gecesi (cumartesi) serin: Münih'te sıcaklık en fazla 8°'ye çıkıyor ve sabaha karşı 1°'ye düşüyor; kapı kapı şeker toplayan çocukları sıkı giydirin. (Tahmin: wetter.com)

Günün haberlerinden Almanca

Kelime	Anlamı	Haberden örnek
die Mitgliederbefragung	üye oylaması, üye anketi	Die SPD plant eine Mitgliederbefragung.
der Warnstreik	uyarı grevi	Verdi ruft zu Warnstreiks bei Banken auf.
der Gewinn	kâr	Die Bank meldet einen Rekordgewinn.
die Pflegeversicherung	bakım sigortası	Die Kommission soll die Pflegeversicherung stabilisieren.
die Fälschung	sahte, sahtecilik	Das Projekt schützt Archive vor KI-Fälschungen.
das Achtelfinale	son 16 turu	Dortmund steht im Achtelfinale.

Banka gülüyor, banka çalışanları grevde — bu hafta randevularınızı kontrol edin. İyi günler! Schönen Mittwoch! 🇩🇪