Almanca dersleri · Almanca dil bilgisi · A2
Konuşmada geçmiş zaman: ich war, ich hatte, ich konnte
Almancada geçmişten bahsederken genellikle Perfekt kullanırsınız: Ich habe gegessen, ich bin gefahren. Bu yüzden öğrenciler sık sık Ich bin krank gewesen ya da Ich habe nicht kommen können der. Bunlar yanlış değildir ama uzun ve biraz resmî duyulur. Almanlar kısaca ich war krank ve ich konnte nicht kommen der. Çünkü çok sık kullanılan birkaç fiil, günlük konuşmada da Präteritum (basit geçmiş zaman) ile kullanılır.
Kural
- sein ve haben: Konuşurken de Präteritum kullanın: war, hatte. (Ich bin gewesen özellikle Güney Almanya'da ve Avusturya'da duyulur, ama ich war her yerde doğaldır.)
- Modal fiiller (können, müssen, wollen, dürfen, sollen, mögen): Neredeyse her zaman Präteritum. Perfekt'te iki mastar yan yana gelir (ich habe arbeiten müssen) ve ağır duyulur.
- Diğer bütün fiiller: Konuşurken Perfekt kullanmaya devam edin.
sein ve haben
| sein | haben | |
|---|---|---|
| ich | war | hatte |
| du | warst | hattest |
| er/sie/es | war | hatte |
| wir | waren | hatten |
| ihr | wart | hattet |
| sie/Sie | waren | hatten |
Dikkat: ich ve er/sie/es aynı biçimdedir ve ek almaz.
- Gestern war ich krank. — Dün hastaydım.
- Warst du schon mal in Berlin? — Hiç Berlin'de bulundun mu?
- Wir hatten keine Zeit. — Vaktimiz yoktu.
- Hattet ihr einen schönen Urlaub? — Tatiliniz güzel geçti mi?
Modal fiiller
Modal fiiller köke -te ekler ve Umlaut'u kaybeder: können → konnte, müssen → musste. Şahıs ekleri hatte ile aynıdır.
| Mastar | ich / er/sie/es | du | wir / sie/Sie | ihr |
|---|---|---|---|---|
| können | konnte | konntest | konnten | konntet |
| müssen | musste | musstest | mussten | musstet |
| wollen | wollte | wolltest | wollten | wolltet |
| dürfen | durfte | durftest | durften | durftet |
| sollen | sollte | solltest | sollten | solltet |
| mögen | mochte | mochtest | mochten | mochtet |
- Ich konnte nicht kommen. — Gelemedim.
- Wir mussten lange warten. — Uzun süre beklemek zorunda kaldık.
- Als Kind wollte ich Pilot werden. — Çocukken pilot olmak istiyordum.
- Durftest du als Kind lange aufbleiben? — Çocukken geç saate kadar uyumamana izin var mıydı?
es gab — "vardı"
Es gibt ("var") geçmişte es gab olur. geben fiilinin Präteritum hâlidir ve konuşmada çok yaygındır. Arkasından gelen isim Akkusativ'dedir.
- Früher gab es hier einen Supermarkt. — Eskiden burada bir süpermarket vardı.
- Auf der Party gab es viel zu essen. — Partide yiyecek çok şey vardı.
Bir adım ötesi: yazı dilinde Präteritum
Hikâyelerde, romanlarda, masallarda ve haberlerde Almanca bütün fiiller için Präteritum kullanır. Bu biçimleri şimdilik kendiniz kurmanız gerekmez, ama okurken her yerde karşınıza çıkacak:
- Es war einmal ein König. — Bir varmış bir yokmuş, bir kral varmış.
- Er öffnete die Tür und sah einen Mann. — Kapıyı açtı ve bir adam gördü.
Sık yapılan hatalar
- ✗ Ich könnte gestern nicht kommen. → ✓ Ich konnte gestern nicht kommen. (Umlaut'lu könnte "-ebilirdim" anlamındaki Konjunktiv II'dir, geçmiş zaman değildir.)
- ✗ Ich habe nicht kommen gekonnt. → ✓ Ich konnte nicht kommen.
- ✗ Er wart zu Hause. → ✓ Er war zu Hause. (er/sie/es ek almaz.)
Kısa test
- Gestern ___ wir im Kino. (sein)
Cevap
waren — Gestern waren wir im Kino.- ___ du am Wochenende Zeit? (haben)
Cevap
Hattest — Hattest du am Wochenende Zeit?- Geçmiş zamana çevirin: Ich muss arbeiten.
